İZBETON operasyonlarında yeni gelişme: İzBB'nin iç denetim raporlarına ulaşıldı!

İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı Terör ve Örgütlü Suçlar Bürosu ile Organize Suçlar Bürosu'ndan Sorumlu Başsavcı Vekili Necati Kayaközü koordinasyonunda yürütülen soruşturmalarda, İZBETON şirketi ve kooperatiflere yönelik 1 Temmuz'da tespit edilen 157 şüpheliye yönelik operasyon gerçekleştirildi. Aralarında eski İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, CHP İzmir İl Başkanı Şenol Aslanoğlu, eski İZBETON Genel Müdürü Heval Savaş Kaya, İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan, Genel Sekreter Yardımcısı Övünç Özgen, eski Genel Sekreter Barış Karcı gibi isimlerin de olduğu 137 şüpheli gözaltına alındı.

Adliyeye sevk edilen 99 kişiden eski İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, CHP İzmir İl Başkanı Şenol Aslanoğlu ile İZBETON Genel Müdürü Heval Savaş Kaya ve İzmir Büyükşehir Belediyesi eski Genel Sekreteri Barış Kırcı'nın da aralarında bulunduğu toplam 60 kişi tutuklandı. Aralarında İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan, İzmir Büyükşehir Belediyesi eski Sosyal İşler Daire Başkanı Ulaş Aydın ve Ertan Dikmen'in de olduğu 58 kişi adli kontrol şartıyla serbest kaldı.

Bir kişi de savcılıktaki ifadesinin ardından salındı.

CEMİL TUGAY, 18 NİSAN'DA YAZI GÖNDERMİŞ

Operasyonda İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın belediye içerisindeki denetim birimine kendinden önceki döneme ilişkin incelemeler gerçekleştirdiği ve hazırlanan raporların geçen 24 Haziran tarihli belgeyle savcılığa bildirimde bulunulduğu bildirilmişti. O raporların detayları ortaya çıktı. Tugay'ın, 18 Nisan 2024 tarihinde İç Denetim Birimi Başkanlığı'na yazı gönderdiği aktarıldı. İç Denetim Birimi Başkanlığı'na hitaben gönderilen yazıda, “İZBETON A.Ş. tarafından gerçekleştirilen mal ve hizmet alımları ile yapım işleri kapsamında yapılan ve yapılacak olan ödemeler ile şirket envanterinde yer alan nakdi ve gayri nakdi varlıklar ile stoklar ve sabit kıymetlerin kaydı ve fiili durumlarının tespitine yönelik Birim Başkanlığınızca bir inceleme yapılması ve düzenlenecek raporun ivedi olarak tarafıma sunulması hususunda gereğini rica ederim" ifadelerinin kullanıldığı görüldü. Hazırlanan raporların Tugay'ın oluru sonrasında savcılığa gönderildiği de belirlendi.

RAPORDA BİRÇOK USUSSÜZLÜK TESPİT EDİLDİ!

Hazırlanan raporlarda birçok usulsüzlüğün tespit edildiği görüldü. Belediye tarafından İZBETON A.Ş.'ye il sınırları içindeki ulaşım yollarında asfalt kaplama, yol ve inşaat bakım-onarım işleri kapsamında aralık hak edişinde fiyat farkı ve ek fiyat farkı dahil toplam 2 milyon 925 bin 659 lira tutarında yersiz ödeme gerçekleştirildiği, ayrıca 14-31 Aralık 2021 tarihlerinde Güney Bölge Yol İşleri Şube Müdürlüğü stok sahasına yapılmadığı halde yapılmış gibi gösterilen 7 bin 812 metrekare kilit parke sevkiyatından dolayı 350 bin 723 lira yersiz ödeme yapıldığı raporda ortaya çıktı.

Diğer yandan, MCA Beton Yapı Elemanları A.Ş.'den, İZBETON'un alt yüklenicisi Balaban Hafriyat'ın çalışma sahasına gerçekleşmesi gereken 16 bin 416 metrekarelik kilit parke sevkiyatının yapılmadığı ve bu yapılmayan sevkiyatlar için ek fiyat farkı dahil 516 bin 036 lira ödendiği belirtildi. Yine aynı raporda, Merkez Şantiye Kilit Parke Alımı işinin yüklenicisi Loft Dizayn Ltd. Şti.'nin üretim yeri veya stok sahasından belediyeye ait şantiyeye 30 Eylül-14 Ekim 2022 tarihlerinde yapılması planlanan 37 bin 144 metrekare kilit parke sevkiyatının yapılmadığı bu yüzden belediye tarafından 5 milyon 779 bin 655 lira, İZBETON tarafından ise aynı firmaya 2 milyon 785 bin 800 lira tutarında yersiz ödeme gerçekleştiği açıklandı. Ayrıca MCA Beton Yapı Elemanları A.Ş. tarafından 22 Nisan-29 Kasım 2021 tarihleri arasında İZBETON stok sahasına yapıldığı duyurulan 167 bin 718 metrekarelik kilit parke sevkiyatının kim tarafından teslim alındığının tespit edilemediği belirtildi.

İZBETON'A 20 MİLYON 935 BİN'DEN FAZLA ÖDEME!

2021-2024 yılları arasında İZBETON A.Ş. tarafından yüklenicilere yaptırılan yapım işleriyle ilgili imalatların, sözleşme ve şartname hükümlerine uygunluğu ile hak edişlerde yer alan imalat türü ve miktarına uyumluluğu test etmeye yönelik yapılan inceleme neticesinde Ramer İnş. Ltd. Şti. tarafından yürütülen “Bayındır ve Torbalı ilçelerinde sathi kaplama yapılması işi' ile Siyam Group A.Ş. tarafından gerçekleştirilen 'Menemen ilçesi sathi kaplama işi' kapsamında hak ediş ödemelerinde toplam 20 milyon 248 bin 974 liralık yersiz ödeme gerçekleştiği raporlarda görüldü. Aynı iş kalemleri ve miktarların, Belediye Fen İşleri Dairesi Başkanlığı'na sunulan hak edişlerde de kullanılması sonucu İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından İZBETON A.Ş.'ye 20 milyon 935 bin 873 lira tutarında fazla ödeme yapıldığı belirlendi.

DÖNEMİN İZBETON YÖNETİCİLERİ DE BU SÜREÇTE SORUMLUYMUŞ!

İzmir Büyükşehir Belediyesi'nce gerçekleştirilen '2023 ve 2024 Yılı İş Makineleri ve Kara Taşıtları Kiralanması Hizmeti Alımı' ihaleleriyle ilgili hak edişlerde görev alan kontrol heyeti üyelerinin, görevlerini mevzuata uygun şekilde yerine getirmedikleri ve bu yüzden kamu zararı oluşmasına neden oldukları da iç denetim sonucunda belirlendi.

Özellikle 2023 Temmuz ve Ağustos ayları ile 2024 yılının ilk üç ayında toplamda yaklaşık 1,7 milyon lira tutarında fazladan ödeme yapıldığı tespit edilmişti. Ayrıca, İZBETON'un bu ihaleye yönelik ihtiyaç duyduğu araçları istisnai alım yöntemiyle ve mevzuat sınırlarını aşarak temin ettiği, bu işlemlerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na aykırı olduğu, dönemin İZBETON yöneticilerinin de bu süreçte sorumluluğu bulunduğu belirlendi.

İHALELERİN TOPLAMI 1 MİLYON 712 BİN

İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan '2023 ve 2024 Yılı İş Makineleri ve Kara Taşıtları Kiralanması Hizmeti Alımı' ihalelerinde görev alan kontrol heyeti üyeleri Halil Gündoğdu, Kamil Usta, Ethem Karaibrahimoğlu, Alper Sualp ve Hüseyin Çavdar'ın, temmuz, ağustos, ocak, şubat ve mart aylarına ait hak edişlerde kontrol görevlerini mevzuata uygun şekilde yapmadıkları da iç denetim sonucunda belirlendi. Bu ihlaller ile toplam 1 milyon 712 bin 118 lira fazladan ve yersiz ödeme yapıldığı tespit edildi. Diğer yandan İZBETON'un ihale kapsamında sunması gereken araçlara fiilen sahip olmamasına rağmen, bu araçları Merkez, Kuzey ve Güney şantiyeleri için alınmış gibi gösterdiği tespit edildi. Bu işlemlerde imzası bulunan dönemin İZBETON Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Alphan Bozan ile Genel Müdür Heval Savaş Kaya'nın da sorumluluğu bulunduğu da raporlarda görüntülendi.

ÇALIŞMAYAN ARAÇLARA 4 MİLYON 214 BİN TL!

İZBETON'un 2023 ve 2024 yıllarında gerçekleştirdiği iş makinesi, araç kiralama ve nakliye hizmet alım ihalelerine aynı araçların hem iş makinesi hem de nakliye hizmet alımlarında hak edişlerde tekrar yer almasından dolayı toplam 3 milyon 683 bin 392 lira mükerrer ödeme yaptığının altı çizildi. Bu mükerrer ödemelerin bir kısmının, İZBETON'un yüklenicisi olduğu İzmir Büyükşehir Belediyesi ihalelerinde de görüldüğü ve belediye tarafından İZBETON'a 1 milyon 712 bin 118 lira fazladan ödeme yapılması sebebiyle olduğu vurgulandı. Bunun yanı sıra, 'İki Ay Süreli İş Makinesi ve Araç Kiralama Hizmeti Alımı' dahilinde hak ediş cetvellerine eklenen bazı araçların gerçekte hiçbir işte çalışmadığına ilişkin somut bir veri bulunmamasına rağmen ödeme yapıldığı, bu durumun da 4 milyon 214 bin 676 lira yersiz ödemeye yol açtığı belirlendi.

2021-2024 yılları arasında şirket kayıtlarında yer alan seyahat, konaklama, yemek, uçak bileti ve organizasyon harcamalarıyla ilgili yapılan inceleme sonucunda bazı usulsüzlükler ve eksiklikler belirlendi. İncelemede, nitelikleri aynı olmasına rağmen bazı harcamaların 740 No'lu Hizmet Üretim Maliyetleri Hesabı altında, diğerlerinin ise 770 No'lu Genel Yönetim Giderleri Hesabı altında açılan hesaplara kaydedildiği görüntülendi. Bu bağlamda, toplam tutarın KDV hariç 6 milyon 534 bin lira olduğu tespit edildi. Harcamalar içinde, toplam tutarları KDV dahil 5 milyon 937 bin 136 lira olan 129 adet faturanın bulunduğu belirlendi. Fakat bu faturalara ait yevmiye fişlerinde, söz konusu ödemelerin şirket faaliyetleriyle ilgisinin görüldüğü herhangi bir belge veya açıklayıcı bilgi görüntülenmediği değinildi. Faturaların yalnızca arka yüzlerinde Genel Müdür, Genel Müdür Vekili ve Genel Müdür Yardımcısı'nın atmış olduğu imza veya paraflar yer aldı ve bu doğrultuda ödeme talimatı verildiği öğrenildi.

Toplamı KDV dahil 3 milyon 989 bin 879 lira olan 107 fatura arkasındaki imza veya parafın dönemin Genel Müdürü Heval Savaş Kaya'ya, toplamı KDV dahil 835 bin 083 lira olan 9 faturanın dönemin Genel Müdür Vekili Hüseyin Şimşek'e ve toplamı KDV dahil 28 bin 524 lira olan 2 faturanın Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Alphan Bozan'ın olduğu belirlendi. Diğer taraftan, toplamı KDV dahil 983 bin 649 lira olan 11 adet faturanın aslı ibraz edilmediği için bu ödemelerin kimin talimatının ardından yapıldığına ilişkin bir bilgiye ulaşılamadığı kaydedildi.

Harcamaların KDV dahil 3 bin 492 liralık bölümünün 'harcama bedeli', KDV dahil 1 milyon 366 bin 032 liralık bölümünün 'organizasyon bedeli', KDV dahil 2 milyon 203 bin liralık bölümünün 'otel konaklama bedeli', KDV dahil 1 milyon 356 bin 756 liralık bölümünün 'yemek gideri', KDV dahil 62 bin liralık bölümünün 'yurt dışı uçak bileti' ve KDV dahil 945 bin 786 liralık bölümünün 'yurt içi uçak bileti' bedeli olduğu tespit edildi. Bu faturaların 4 milyon 44 bin 293 liralık kısmının ise Barhan Turizm Organizasyon Danışmanlık Fuarcılık Ltd. Şti.'ne ait olduğu tespit edildi. Diğer yandan, harcamaların yarısından fazlasının seyahate bağlı kalemler (uçak bileti, konaklama, yemek) olduğu ve bu harcamaların büyük bölümünün dönemin Genel Müdürü Heval Savaş Kaya tarafınca bizzat yapıldığı ya da bilgisi dahilinde yapıldığı ortaya çıktı. Fakat şirket içi düzenleme olan Personel ve İdari İşler Yönetmeliği'ne göre genel müdürce yapılan bu tür seyahatler ve harcamaların her birinin şirket faaliyetleriyle ilgisinin açıkça belirtilerek Yönetim Kurulu'nun onayına sunulması gerekirken, bu yönde alınmış özel ya da genel yönetim kurulu kararının bulunmadığı belirlendi.

İZBETON operasyonlarında yeni gelişme: İzBB'nin iç denetim raporlarına ulaşıldı!

İZBETON ve kooperatiflere yönelik operasyonlarda İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlanan iç denetim raporları ortaya çıktı. 18 Nisan 2024 tarihinde Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın istediği raporlarda çok sayıda usulsüzlük belirlendiği açıklandı.