İzmir Körfezi’nde tarihi yatırım

İzmir Büyükşehir Belediyesi ve İZSU Genel Müdürlüğü, İzmir Körfezi’nin temizlenmesi için bugüne dek yapılan en kapsamlı çalışmayı yürütüyor. Bir yandan Çiğli İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi’nin kapasitesini artıracak 4’üncü fazın yapımını ve tesisin daha verimli çalışmasını sağlayacak revizyon çalışmalarını sürdüren İZSU bir yandan da şehrin kanal altyapısını rahatlatacak yağmur suyu hatlarının yapımına birçok noktada devam ediyor. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın geçen hafta başlattığı Körfez’deki tarama faaliyeti ise boyutu ve etkileri açısından tarihi bir anlam taşıyor. Bu önemli proje kapsamında iki etap sonunda 2,5 milyon metreküp çamur taranacak ve İzmir’de bugüne kadar yapılmış en büyük tarama gerçekleştirilmiş olacak.

“İki problem birden çözülecek”
İzmir Körfezi’ndeki tarama ve temizlik faaliyetleri hakkında bilgi veren İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan ilk etapta Bostanlı Peynircioğlu deresinin denizle buluştuğu kesimlerinde dip taraması yaptıklarını ifade etti. Erdoğan, “Körfezle ilgili iki temel sorunumuz bulunuyor. Bunlardan birincisi kirlilik, yani Organize Sanayi Bölgeleri’ndeki tesislerden, Gediz Nehri’nden ve diğer kanallardan körfeze gelen ve burayı kirleten unsurlar... Diğeri ise buna bağlı olarak deniz seviyesinin sığlaşması, derinliğinin azalması ve adeta bir göl haline dönüşmesi. Bunun sonucu olarak da körfezin temiz kalmasını sağlayacak su akıntı hızının yavaşlaması. Bizim burada yaptığımız çalışma bu iki problemin çözümüne yönelik bir faaliyet özelliği taşıyor” dedi.

Körfezde rekor tarama 
İzmir Körfezi’nde kimi yerlerde su derinliğinin yüzeyden 20 santimetreye kadar düştüğünü; yapılan çalışmalarla bu derinliğin yeniden 4 metreye kadar çıkartılacağını kaydeden Erdoğan, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin İzmir Körfezi’nin temizlenmesinde tarihin en büyük yatırımlarından birisini daha gerçekleştireceğini kaydetti. İZSU’nun körfez kirliliğine neşter vurmak için tüm imkanlarını seferber ettiğini dile getiren Erdoğan, “İlk etapta Peynircioğlu Deresi’nde yaklaşık 100 bin metreküp ve Çiğli kısmında ise yaklaşık 600 bin metreküp olmak üzere toplam 700 bin metreküp tarama yapacağız. Bu çalışma 440 milyon TL’ye mal olacak. Ardından da yürüteceğimiz ikinci etap tarama faaliyeti ile toplam 2,5 milyon metreküp tarama yapmış olacağız. Böylesine büyük bir tarama İzmir tarihinde hiç yapılmadı. Önümüzdeki yaz döneminde İzmirlilerin bu problemle karşı karşıya kalmaması için İzmir Büyükşehir Belediyesi İZSU Genel Müdürlüğü olarak elimizden gelen her şeyi yapıyoruz. Yapmaya da devam edeceğiz” dedi.

“İki soruna odaklandık”
Körfezde yaşanan sorunlara ve kentsel kirliği çözmeye odaklandıklarını vurgulayan Erdoğan, “Kentsel kirlilikten kast ettiğimiz şu: Organize Sanayi Bölgeleri’nden, arıtma tesislerinden ya da Gediz Nehri gibi birçok kanaldan gelen atıklar birleşerek körfeze geliyor. Genel Müdürlük olarak, dere yataklarını düzenli olarak temizlesek de yine de kimi atıklar derelerin akışıyla Körfez’e gelmeye devam ediyor. Bu nedenle İzmir Körfezi’nde temizlik yapılması gerekiyor. Şu anda yıllardır kapsamlı bir şekilde yapılması gereken temizliği yapıyoruz. Buna bağlı ikinci problemimiz ise Körfez’in bir göle dönüşmüş olması ve akış hızının çok yavaşlamış olması… Bu iki problem de bugün Körfez’de yaşadığımız tabloyu ortaya çıkarıyor” dedi.

Çiğli Atıksu Arıtma Tesisi için 1,5 milyar TL 
Çiğli İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi’nin 4’üncü fazı çalışmaları ve tesisin diğer revizyonları ile birlikte 1.5 Milyar TL’lik rekor bir yatırım gerçekleştireceklerini dile getiren Erdoğan, “Hedefimiz burayı Nisan 2025 yılında devreye almak ve 20 yıldır süren bu gündemi ortadan kaldırmak. Toplamda 1.5 milyar liralık bir yatırım yapmış olacağız. Ayrıca yağmur suyu ayrıştırma ciddi bir problem teşkil ediyor. Şu anda İzmir’in mevcut 620 kilometrelik yağmursuyu hattı buluyor. Biz, 18 ay gibi bir sürede 117 kilometrelik yağmur suyu hattını daha kente kazandırmayı arzuluyoruz. Bu süreçte 34 dereden İzmir Körfezi’ne gelen kentsel kirliliği de düzenli olarak temizliyoruz. kentsel kirlilik geliyor ve Körfez’e ulaşmadan bu malzemeleri çıkarıyoruz. Bu da yıllık 150 bin ton malzemeye denk geliyor” şeklinde konuştu. 

“Bakanlıktan yetki devri talep ettik”
İZSU Genel Müdürlüğü’nün yetki alanına girmeyen Gediz Nehri, Alsancak Limanı, Askeri Tersane ve Organize Sanayi Bölgesi gibi yerlerde Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan yetki talep ettiklerinin de altını da çizen Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü: “Aslında bu bölgeler İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin yetki ve sorumluluk alanın dışında kalıyor. Ancak biz vatandaşımızın aynı sorunu yaşamaması adına Bakanlıktan yetki devri talebinde bulunduk çünkü elimizi taşın altına koymaktan çekinmiyoruz. İkinci dip tarama gemimiz de bu hafta İzmir Körfezi’nde çalışmalara başlayacak. Bizim bu anlamda bir sloganımız da var. Körfez temizlenene kadar durmayacağız çalışmaya devam edeceğiz” ifadelerini kullandı. 

Akıntı hızı artacak, kirlilik azalacak
Körfezdeki tarama çalışmaları iki etapta yürütülecek. İlk 180 günde ise acil olarak Peynircioğlu Deresi’nde yaklaşık 100 bin metreküp, Çiğli kısmında yaklaşık 600 bin metreküp olmak üzere toplam 700 bin metreküp tarama yapılacak. 
Bu taramanın ardından yapılacak ikinci etapta 1 milyon 800 bin metreküp dip çamurunun taranması için ise 2025 yılında ihaleye çıkılacak. Böylelikle İZSU Genel Müdürlüğü İzmir Körfezi’nde 2 milyon 500 bin metreküplük dip taraması gerçekleştirecek.
Körfez ve dere ağzı tarama çalışmaları, Körfez’deki su kalitesini artıracak ve 20 cm derinliklere inen körfezin karasallaşan noktalarındaki dip tarama malzemesinin alınması ile körfezin akıntı hızı artacak ve kirliliği azalacak.