Gelecek Partisi İzmir Milletvekili Mustafa Bilici'den Maden Faciasına ilişkin soru önergesi

13 Şubat 2024 tarihinde Erzincan ilinin İliç ilçesinde yaşanan maden faciasında, 9 işçimiz siyanürlü toprak altında kalırken milyonlarca ton siyanürlü toprak Fırat Nehri’ne doğru kaymıştır. Aktif Fay hattı üzerinde olan bu maden hakkında, siyasiler, uzmanlar ve bölgede yaşayan vatandaşlar tarafından defalarca uyarılarda bulunulmuş; iktidarca bu uyarılar yönünde herhangi bir işlem yapılmamıştır.

Çöpler Altın Madeni’ndeki maden arama faaliyetleri, Anagold Madencilik tarafından yürütülmekte olup, ilgili şirketin %80’i ABD Denver merkezli bir şirkete ait olup %20’si Hazine ve Maliye Eski Bakanı Berat Albayrak’ın da bir dönem CEO olarak görev yaptığı Çalık Holding’e aittir.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkan Adayı Murat Kurum döneminde projeye ÇED olumlu raporu verilmiş, yine Murat Kurum döneminde maden kapasitesi üç kat arttırılmıştır.

Bilici, Bakan Mehmet ÖZHASEKİ’nin yanıtlaması istemiyle şu soruları sordu:

1-İliç ilçesindeki madende çalışan işçilerin henüz afet yaşanmadan ‘’madenin her an çökebileceği’’ konusunda uyarılarda bulunduğu basına yansımıştır. İşçilerin uyarılarına rağmen maden sahasında önlem alınmamasının sebebi nedir?

2-Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından bahse konu şirkete daha önce ceza uygulanmış mıdır? Ceza uygulandı ise uygulanan cezanın konusu ve miktarı nedir?

3-Bahse konu şirketin halihazırda vergi borcu bulunmakta mıdır? Geçmiş vergi borçları eksiksiz bir şekilde tahsil edilmiş midir? İlgili şirketin daha önce vergi borcu silinmiş midir?

4- İlgili maden sahasında, 2022 yılının haziran ayında siyanür taşıyan borunun patlayıp zehirli atıkların Fırat Nehri üzerindeki İliç Barajı'na karıştığına ilişkin iddialar gerçeği yansıtmakta mıdır?

5-Toprak kayması sonucu, Fırat Nehri’ne siyanür karıştığı iddiaları gerçeği yansıtmakta mıdır? Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Fırat’a siyanür karışması durumunda uygulayacağı herhangi bir eylem planı var mıdır?

6-Ak Parti iktidarında Maden Yasası kaç kez değiştirilmiştir? Bu değişikliklerin kaçı maden faaliyetlerinde kapalı tutulması gereken su havzaları, orman alanları, tabiat parkları, SİT alanları gibi koruma altında bulunan alanlara kısıtlamalar getiren 7.maddeyi hedef almaktadır?

7-Ak Parti iktidarında kaç maden arama ve işletme ruhsatı verilmiştir? Bu rakam Ak Parti iktidarından önce nedir?

8-Ak Parti iktidarında kaç ‘’ÇED’’ gerekli değildir raporu verilmiştir? ÇED gerekli değildir raporlarının kaçı maden sahalarına ilişkindir?